Amasya, Niksar ve Tokat, Anadolu'nun tarihi zenginlikleriyle dolu köklü şehirleridir. Bu bölgeler, farklı medeniyetlerin etkisi altında şekillenen kültürel ve sosyal dinamikleriyle dikkat çeker. Antik dönemlerden günümüze kadar birçok önemli olay ve gelişmeye tanıklık eden bu şehirler, tarihsel süreçte pek çok değişim yaşamış ve her biri kendine özgü bir kimlik kazanmıştır. Özellikle Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde yaşanan fetihler, bu şehirlerin önemini artırmış ve kültürel miraslarını derinleştirmiştir.

Amasya, Niksar ve Tokat'ın tarihi şu şekilde şekillenmiştir:

• Tokat:
  • Antik dönemde "Komana" adını taşımış ve ilk yerleşimler Hititler dönemine aittir.
  • Persler, Komana’daki MA toplantısına karşı kendi Zerdüşt dinlerini yaymak için Zile’ye bir ateş tapınağı inşa etmişlerdir.
  • 1071 Malazgirt Zaferi'nden sonra Danişmendlilerin, ardından Anadolu Selçuklularının eline geçmiştir.
  • Osmanlı döneminde, Yıldırım Bayezid tarafından fethedilmiş ve "Darü’l-Nasr" olarak adlandırılmıştır.
• Amasya:
  • Malazgirt Zaferi sonrasında, Selçuklu hanedanına mensup melik ve komutanlar tarafından fethedilmiş ve yurtluk olarak verilmiştir.
  • Danişmendli döneminde önemli bir kültür havzası olmuş, Türkçe ilmi eserlerin kaleme alındığı bir merkez haline gelmiştir.
  • 19 Mayıs 1919'da Mustafa Kemal Paşa'nın Samsun'dan sonra uğradığı ilk yer olmuş ve Millî Mücadele'nin temel prensiplerinin ilan edildiği Amasya Tamimi'ne sahne olmuştur.
• Niksar:
  • Danişmendli Devleti'nin başkenti olmuştur.
  • Kuzey-güney ve doğu-batı ticaret yollarının merkezinde bulunması, ekonomik bir avantaj sağlamıştır.